କେମିତି ନିର୍ବାଚିତ ହେବେ ବିଜେପିର ନୂଆ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ, କ’ଣ ରହିଛି ନିୟମ ଓ ପ୍ରକ୍ରିୟା ?
ନନ୍ଦିଘୋଷ ବ୍ୟୁରୋ: ଆଗାମୀ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଚୟନ ପାଇଁ ବିଜେପିରେ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଛି । ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଦେଶବ୍ୟାପୀ ସଙ୍ଗଠନାତ୍ମକ ଅଭିଯାନ ‘ସଂଗଠନ ପର୍ବ-୨୦୨୪’ ଅନୁସାରେ କରାଯାଉଛି । ନିର୍ବାଚନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ଗତ ଶୁକ୍ରବାର ବିଜେପି ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ ତଥା ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ନିର୍ବାଚନ ଅଧିକାରୀ ଡକ୍ତର କେ. ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି । ଦଳୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ଅନୁସାରେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷଙ୍କ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ହୋଇଥାଏ । ଯେଉଁଥିରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋରାଲ କଲେଜ, ନାମାଙ୍କନ, ଯାଞ୍ଚ, ନାମାଙ୍କନ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ଆବଶ୍ୟକ ପଡ଼ିଲେ ନିର୍ବାଚନ କରାଯିବା ରହିଛି । ତେବେ ଆଓନ୍ତୁ ଷ୍ଟେପ ବାଇ ଷ୍ଟେପ ଜାଣିବା ବିଜେପି ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନ କେମିତି ହୋଇଥାଏ ।
ଷ୍ଟେପ ୧ : ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋରାଲ କଲେଜ ସୂଚି ଜାରି
୧୬ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୬ରେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି । ଏହିଦିନ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ୧୨ଟାରେ ଇଲେଟ୍ରୋରାଲ କଲେଜ୍ ସୂଚୀ ଜାରି କରାଯାଇଥିଲା । ବିଜେପି ସମ୍ବିଧାନ ଅନୁସାରେ, ଇଲେଟ୍ରୋରାଲ କଲେଜରେ ଦଳର ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ପରିଷଦ ସଦସ୍ୟ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ପରିଷଦରୁ ଚୟନ ହୋଇଥିବା ପ୍ରତିନିଧି ରହିଥାନ୍ତି । କେବଳ ଏହି ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କୁ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନରେ ଭୋଟ ଦେବାର ଅଧିକାର ରହିଛି ।
ଷ୍ଟେପ ୨ : ନାମାଙ୍କନ ପ୍ରକ୍ରିୟା
ଏହାପରର ଗୁରୁତପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ତର ହେଲା ନାମାଙ୍କନ ଭରିବା । ଜାନୁଆରୀ ୧୯ ଅପରାହ୍ନ ୨ଟାରୁ ୪ଟା ମଧ୍ୟରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ସ୍ଥିତ ବିଜେପି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟରେ ନାମାଙ୍କନପତ୍ର ଦାଖଲ କରାଯିବ । ଦଳର ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଆବେଦନକାରୀ ଅତି କମରେ ୪ଟି କାର୍ଯ୍ୟକାଳ କିମ୍ବା ୧୫ ବର୍ଷ ସକ୍ରିୟ ସଦସ୍ୟ ହୋଇଥିବା ଆବଶ୍ୟକ । ନାମାଙ୍କନ ଭରିବାକୁ କୌଣସି ଏକ ରାଜ୍ୟର ଇଲେଟ୍ରୋରାଲ କଲେଜର ୨୦ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତାବ ଜରୁରୀ । ଏହାସହ ୫ଟି ରାଜ୍ୟର ସମର୍ଥନ ଥିବା ବି ଆବଶ୍ୟକ । ଯେଉଁଠାରେ ନ୍ୟାଶନାଲ କାଉନସିଲ ନିର୍ବାଚନ ସମାପ୍ତ ହୋଇସାରିଥିବ ।
ଷ୍ଟେପ ୩ : ଯାଞ୍ଚ ଓ ନାମାଙ୍କନ ପ୍ରତ୍ୟାହାର
ନାମାଙ୍କନ ଭରିବା ସମୟସୀମା ଶେଷ ହେବା ପରେ ଅପରାହ୍ନ ୪ଟାରୁ ୫ଟା ଯାଏଁ ନାମାଙ୍କନପତ୍ର ଯାଞ୍ଚ କରାଯିବ । ଏହାପରେ ୫ଟାରୁ ୬ଟା ମଧ୍ୟରେ ନାମାଙ୍କନପତ୍ର ପ୍ରତ୍ୟାହାର ପାଇଁ ସମୟ ଦିଆଯିବ । ଏହାପରେ ସାଢ଼େ ୬ଟାରେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ନିର୍ବାଚନ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ତରଫରୁ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ପ୍ରକାଶ କରାଯିବ । ଏଥିରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯିବ କି ନିର୍ବାଚନ ସର୍ବସମ୍ମତିରେ ହୋଇଛି ନା ମତଦାନର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି ।
ଷ୍ଟେପ ୪ : ମତଦାନ ଓ ଫଳାଫଳ
ଯଦି ନାମାଙ୍କନ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ପରେ ଜଣେରୁ ଅଧିକ ବୈଧ ପ୍ରାର୍ଥୀ ରହିଲେ, ତେବେ ଜାନୁଆରୀ ୨୦ ତାରିଖ ସକାଳ ସାଢେ ୧୧ଟାରୁ ଅପରାହ୍ନ ସାଢ଼େ ଗୋଟାଏ ଯାଏଁ ଭୋଟିଂ କରାଯିବ । ଏହାସହ ସେହିଦିନ ହିଁ ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା କରାଯିବ । ଯଦି ନାମାଙ୍କନ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ପରେ ଜଣେ ପ୍ରାର୍ଥୀ ରହିବେ ତେବେ ତାଙ୍କ ନାଁକୁ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ ଘୋଷଣା କରାଯିବ ।
ସମ୍ଭାବ୍ୟ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ କିଏ ରହିବେ ପ୍ରସ୍ତାବକ ?
ସୁତ୍ରଙ୍କ ଅନୁସାରେ ବିଜେପି ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନିତିନ ନବୀନ ତିନୋଟି ଅଲଗା ଅଲଗା ସେଟରେ ନାମାଙ୍କନ ଦାଖଲ କରିପାରନ୍ତି । ଗୋଟିଏ ନାମାଙ୍କନପତ୍ରରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି, ପ୍ରତିରକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂ, ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ ଏବଂ ଜେପି ନଡ୍ଡା ପ୍ରସ୍ତାବକ ରହିବେ । ଦ୍ବିତୀୟ ସେଟରେ ୨୦ରୁ ଅଧିକ ନିର୍ବାଚିତ ବିଜେପି ରାଜ୍ୟ ସଭାପତିଙ୍କ ନାଁ ରହିପାରେ । ତୃତୀୟ ସେଟରେ ବିଜେପି ନ୍ୟାଶନାଲ କାଉନସିଲର ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସମର୍ଥନ ଥିବା କଥା କୁହାଯାଉଛି ।
ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ପଦ ଗ୍ରହଣ
ଯଦି ନିତିନ ନବୀନ ପୂର୍ଣ୍ଣକାଳୀନ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନିର୍ବାଚିତ ହୁଅନ୍ତୁ, ତେବେ ଦଳୀୟ ମୁଖ୍ୟାଳୟରେ ଏକ ଔପଚାରିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ହେବ । ତାଙ୍କୁ ଦିନଦୟାଲ ଉପାଧ୍ୟୟ ମାର୍ଗ ସ୍ଥିତ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟକୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦି ଏବଂ ବରିଷ୍ଠ ନେତାଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ନିଆଯିବ । ଏହାପରେ ବିଜେପିରେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ନେତୃତ୍ବର ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯିବ ।