ଓଡିଶା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ସଂଶୋଧନ ବିଲର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଓ କାରଣ କ’ଣ ?
1 min read
ଭୁବନେଶ୍ବର: ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଓଡିଶା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ସଂଶୋଧନ ବିଲର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଓ କାରଣ କ’ଣ। ଜାତୀୟ ଶିକ୍ଷାନୀତି- ୨୦୨୦ ପ୍ରଣୟନ ପରେ ଏହି ଆଇନର କିଛି ବିଦ୍ୟମାନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସଂଶୋଧନ କରିବା। ଏଣୁ ଏହାର କିଛି ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ପୁନଃସମୀକ୍ଷା ଏବଂ ସଂଶୋଧନ କରିବା ।। ସରକାରୀ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟ ଗୁଡିକରେ ନ୍ୟାୟିକ ମାମଲା ଯୋଗୁଁ ଶିକ୍ଷକ ନିଯୁକ୍ତି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଉପୁଜିଥିବା ସ୍ଥାଣୁତାକୁ ଏଡାଇବା ପାଇଁ ତଥା ଅଧିକ ଦକ୍ଷ ଅଧ୍ୟାପକ ନିଯୁକ୍ତି କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ। ଠିକ୍ ସମୟରେ ନିଯୁକ୍ତିକୁ ସୁଗମ କରି ପ୍ରକ୍ରିୟାଗତ ପ୍ରତିବନ୍ଧକକୁ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଶିକ୍ଷାବିତମାନଙ୍କ ଦ୍ବାରା ଗଢ଼ା ଯାଇଥିବା ଏକ କମିଟି ଦ୍ବାରା ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟଗୁଡ଼ିକରେ ଶିକ୍ଷକ ନିଯୁକ୍ତି କରାଯିବ ବୋଲି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି ।
ରାଜ୍ୟରେ ମୋଟ ନାମଲେଖା ଅନୁପାତ ବଢାଇବା ନିମନ୍ତେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟରେ “ଦୂର ଶିକ୍ଷା” ପ୍ରଣୟନ କରିବା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏହି ଆଇନରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି। ଏହାଦ୍ବାରା, ସମସ୍ତ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଗୁଣାତ୍ମକ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ହାସଲ କରିବାର ସୁଯୋଗ ମିଳିବ । ବିଶେଷକରି ସୁଦୂର ଏବଂ ଉପାନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ଲାଭବାନ ହେବେ॥ “ସିନେଟ୍”କୁ ପୁନଃ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି । ସିନେଟ୍ ହେଉଛି ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପରାମର୍ଶଦାତା ସଂସ୍ଥା ଯାହାକି ସମସ୍ତ ବର୍ଗର ଅଂଶୀଦାରଙ୍କୁ ନେଇ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେମାନଙ୍କର ମତାମତ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ। ଏତଦବ୍ୟତୀତ ସିଣ୍ଡିକେଟରେ ଥିବା ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ତାଲିକାକୁ ମଧ୍ୟ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଛି ।। ଜାତୀୟ ଶିକ୍ଷାନୀତି – ୨୦୨୦ର ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟର କାର୍ଯ୍ୟ ପରିସୀମା ଓ କ୍ଷମତାକୁ ୫୯ ସଂଖ୍ୟକ କାର୍ଯ୍ୟାବଳୀରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଇଛି।
ଯାହା ଦ୍ବାରା ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷିତ ହେବା ସହ ରୋଜଗାରକ୍ଷମ ହୋଇପାରିବେ ॥ ଓଡିଶା ସାଧାରଣ ଆର୍ଥିକ ନିୟମ କିମ୍ବା ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ବ୍ୟବସ୍ଥା ତଥା ଆର୍ଥିକ ଶକ୍ତି ନିୟମାବଳୀ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆନୁସଙ୍ଗିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅନୁଯାୟୀ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଆର୍ଥିକ ପରିଚାଳନାର ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସୁଦୃଢ କରିବା ନିମନ୍ତେ ଅର୍ଥ କମିଟିକୁ ଏହି ଆଇନରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି।। ଭିତ୍ତିଭୂମିର ଆବଶ୍ୟକତା ତଥା ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଚାଲିଥିବା ସମସ୍ତ ଭିଭିଭୂମି ବିକାଶ ପ୍ରକଳ୍ପ ଗୁଡିକର ଅଗ୍ରଗତିର ସମୀକ୍ଷା ଏବଂ ଯାଞ୍ଚ ନିମନ୍ତେ କୋଠାବାଡ଼ି ଓ ନିର୍ମାଣ କମିଟିର ପ୍ରସ୍ତାବ ରଖାଯାଇଛି ।। କୁଳପତିଙ୍କ ବୟସ ସୀମା ୬୭ ବର୍ଷରୁ ୭୦ ବର୍ଷକୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଛି। ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରଶାସନରେ ଜାତୀୟ ଓ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅନୁଯାୟୀ ଜଣେ ପ୍ରବୁଦ୍ଧ ତଥା ପ୍ରବୀଣ ଶୈକ୍ଷିକ ନେତୃତ୍ବଙ୍କୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବା ଏହାର ମୂଳ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅଟେ ॥ କୁଳପତି ଚୟନ ନିମନ୍ତେ ଏକ କମିଟି ତିନିଜଣ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ ହେବ । ଏଥିପାଇଁ ତିନିଜଣ ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ବାରା ସୁପାରିଶ କରାଯାଇଥିବା ଜଣେ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ଏହି କମିଟିର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ କୁଳାଧିପତି ମନୋନୀତ କରିବେ ।
ଦ୍ଵିତୀୟ ସଦସ୍ୟ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଜଣେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ବ୍ୟକ୍ତି ହୋଇଥିବେ ଯାହାଙ୍କୁ UGCର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ମନୋନୀତ କରିବେ | ତୃତୀୟ ସଦସ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଜଣେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ବ୍ୟକ୍ତି ହୋଇଥିବେ ଯିଏକି ସିଣ୍ଡିକେଟ୍ ତରଫରୁ ସଦସ୍ୟ ଭାବରେ ମନୋନୀତ ହେବେ | ଏହାଦ୍ବାରା ମନୋନୟନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅଧିକ ପାରଦର୍ଶୀ, ସ୍ବଚ୍ଛ ଓ ଦକ୍ଷତା ଆଧାରିତ ହେବ । ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ସରକାରୀ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ହ୍ରାସ ପାଇବ ॥ UGC ଦ୍ବାରା ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିବା ନୀତିଗୁଡିକୁ ଅନୁସରଣ କରି ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟକୁ ବିଶ୍ବମାନର ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନରେ ପରିଣତ କରିବାପାଇଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି ॥ ରାଜ୍ୟରେ ଅଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ତଥା ରାଜ୍ୟର ମହାବିଦ୍ୟାଳୟଗୁଡିକୁ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟ ସ୍ଥିତିକୁ ଉନ୍ନୀତ କରି ମୋଟ ନାମଲେଖା ଅନୁପାତକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଅନ୍ୟତମ ଲକ୍ଷ୍ୟ ॥ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟଦ୍ବାରା ପ୍ରାପ୍ତ କିମ୍ବା ଉତ୍ପାଦିତ ସମସ୍ତ ପରିମାଣର ଅର୍ଥରାଶି ଭାରତର ନିୟନ୍ତ୍ରକ ଓ ମହାଲେଖା ପରୀକ୍ଷକଙ୍କ (CAG) ଦ୍ବାରା ଅଡିଟ୍ କରାଯାଇ ତାହାର ବିବରଣୀ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନସଭା ସମ୍ମୁଖରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯିବା ସହ ପବ୍ଲିକ ଆକାଉଣ୍ଟସ କମିଟିରେ ମଧ୍ୟ ଆଲୋଚନା କରାଯିବା ନିମନ୍ତେ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଛି ।