ନନ୍ଦିଘୋଷ ବ୍ୟୁରୋ: ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଦୀର୍ଘଦିନର ବିବାଦର ଅନ୍ତ ଘଟାଇବା ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ସଂକେତ ମିଳିଛି। ଇରାନର ଅର୍ଦ୍ଧ-ସରକାରୀ ‘ମେହର ନ୍ୟୁଜ୍ ଏଜେନ୍ସି’ ଉଭୟ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଶାନ୍ତି ଚୁକ୍ତିନାମାର ଏକ ୧୪-ସୂତ୍ରୀ ଡ୍ରାଫ୍ଟ (ଚିଠା ପ୍ରସ୍ତାବ) ପ୍ରକାଶ କରିଛି। ଯଦିଓ ଏହି ସର୍ତ୍ତଗୁଡ଼ିକୁ କୌଣସି ଦେଶ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ ନିଶ୍ଚିତ କରିନାହାନ୍ତି, ତଥାପି ଏହା ବିଶ୍ୱ ରାଜନୀତି ଓ ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିକାଶ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।
ଚୁକ୍ତିନାମାର ପ୍ରମୁଖ ସର୍ତ୍ତ ଓ ୧୪ଟି ମୁଖ୍ୟ ବିନ୍ଦୁ:
-
ଶତ୍ରୁତାର ସମାପ୍ତି: ଲେବାନନରେ ଚାଲିଥିବା ସଂଘର୍ଷ ସମେତ ସମସ୍ତ ମୋର୍ଚ୍ଚାରେ ତୁରନ୍ତ ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଭାବେ ଯୁଦ୍ଧ ଓ ଶତ୍ରୁତା ବନ୍ଦ କରାଯିବ।
-
ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ପୁନଃ ଖୋଲିବା: ଚୁକ୍ତିର ୩୦ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତୈଳ ପରିବହନ ମାର୍ଗ ‘ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ’କୁ ପୁନଃ ଖୋଲାଯିବ, ଯାହାର ତଦାରଖ ଇରାନ କରିବ।
-
ନୌସେନା ଅବରୋଧ ହଟିବ: ଆମେରିକା ୩୦ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଇରାନ ଉପରୁ ନୌସେନା ଅବରୋଧ ଉଠାଇବ ଏବଂ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରୁ ସାମରିକ ଉପସ୍ଥିତି ହ୍ରାସ କରିବ।
-
ତୈଳ ଓ ଆର୍ଥିକ କଟକଣା: ଇରାନ ତେଲ ଉପରୁ ଆମେରିକାର କଟକଣା ପ୍ରତ୍ୟାହାର କିମ୍ବା ସ୍ଥଗିତ ରଖିବା ନେଇ ଆଲୋଚନା ହେବ।
-
ଫ୍ରିଜ୍ ପାଣ୍ଠି ମୁକ୍ତ: ଇରାନର ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକରେ ବନ୍ଦ ହୋଇ ରହିଥିବା ପାଣ୍ଠିରୁ $୨୪ ବିଲିୟନ ଡଲାର ମୁକ୍ତ କରାଯିବ।
-
ପରମାଣୁ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା: ଇରାନ ପରମାଣୁ ଅସ୍ତ୍ର ବିକଶିତ ନକରିବା ପାଇଁ ପୁଣି ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେବ। ପ୍ରତିବଦଳରେ ଆମେରିକା ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ନୂଆ ସାମରିକ ଉପସ୍ଥିତି କିମ୍ବା ନୂଆ କଟକଣା ଲଗାଇବ ନାହିଁ।
-
ପୁନଃନିର୍ମାଣ ସହାୟତା: ଆମେରିକା ଓ ତାର ସହଯୋଗୀ ଦେଶମାନେ ଇରାନର ପୁନଃନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ଅତିକମରେ $୩୦୦ ବିଲିୟନର ଏକ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବେ।
ଚୁକ୍ତିର କିଛି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ ଓ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ
କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ବାଦ: ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଡ୍ରାଫ୍ଟରେ ଇରାନର ସବୁଠାରୁ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ‘କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ’ ଏବଂ ଆଞ୍ଚଳିକ ସଶସ୍ତ୍ର ଗୋଷ୍ଠୀଗୁଡ଼ିକୁ (ଜେମିତି କି ହିଜବୋଲା) ସମର୍ଥନ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ଆଲୋଚନାରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବାଦ ଦିଆଯାଇଛି।
-
ଇରାନର ଆଗୁଆ ସର୍ତ୍ତ: ଇରାନର ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇରାନର ଅଧା ପାଣ୍ଠି ମୁକ୍ତ ନହୋଇଛି, ତୈଳ କଟକଣା ସ୍ଥଗିତ ନହୋଇଛି ଏବଂ ନୌସେନା ଅବରୋଧ ହଟା ନଯାଇଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଆଲୋଚନା ଆରମ୍ଭ ହେବ ନାହିଁ।
-
ଲେବାନନ ସ୍ଥିତି ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ: ଏହି ଚୁକ୍ତିର ସଫଳତା ବହୁ ମାତ୍ରାରେ ଲେବାନନର ପରିସ୍ଥିତି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଇସ୍ରାଏଲ ଦକ୍ଷିଣ ଲେବାନନରେ ତାର ସାମରିକ ଅଭିଯାନ ଜାରି ରଖିବାକୁ ଜେଦ୍ କରିଛି ଏବଂ ହିଜବୋଲା ସେଠାରୁ ଇସ୍ରାଏଲ ସେନାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ଦାବି କରୁଛି।
-
ଆଗାମୀ ପଦକ୍ଷେପ:
ଏହି ଡ୍ରାଫ୍ଟ ବର୍ତ୍ତମାନ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ହୋଇନାହିଁ ଏବଂ ଏହା ଇରାନର ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ଅପେକ୍ଷାରେ ଅଛି। ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଚୁକ୍ତିରେ ପହଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ୬୦ ଦିନ ପାଇଁ ଆଲୋଚନା କରିବେ ଏବଂ ଶେଷରେ ଜାତିସଂଘ ସୁରକ୍ଷା ପରିଷଦ (UNSC) ପ୍ରସ୍ତାବ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରାଇବାର ଯୋଜନା ରହିଛି।
